Domain Sorgulama Nasıl Yapılır? Müsaitlik, WHOIS ve DNS

Domain sorgulama, bir alan adının boşta olup olmadığını, kayıtlıysa hangi kayıt firmasında durduğunu, ne zaman alındığını ve ne zaman sona ereceğini öğrenmek için yapılan kontroldür. Boş bir isim arıyorsanız kayıt firmalarının arama kutusu yeterlidir; kayıtlı bir domainin ayrıntıları içinse RDAP (eski adıyla WHOIS) kaydına ve DNS bilgilerine bakmanız gerekir. Bu rehberde iki sorguyu da adım adım, sonuçları nasıl yorumlayacağınızla birlikte anlatıyoruz.

Domain sorgulama ne işe yarar?

Aynı "sorgula" düğmesinin arkasında aslında üç farklı soru vardır. Hangisini sorduğunuzu bilmek, doğru aracı seçmenizi ve sonucu yanlış okumamanızı sağlar.

• Müsaitlik: Bu isim şu an kaydedilebilir mi? Yeni bir proje, marka ya da site kuracaksanız ilk bakacağınız şey budur.
• Kayıt bilgisi: Domain ne zaman alınmış, hangi kayıt firmasında (registrar) duruyor, bitiş tarihi ne, üzerinde kilit var mı? Satın alma, pazarlık ya da yatırım öncesinde bu bilgiler gerekir.
• Teknik durum: Alan adı hangi sunuculara yönleniyor, e-postası çalışıyor mu, sitesi açık mı, park sayfası mı gösteriyor, güvenlik açısından işaretlenmiş mi?

Çoğu kullanıcı yalnızca ilk soruyu sorar ve "alınmış" yanıtını görünce aramayı bırakır. Oysa kayıtlı bir domainin bitiş tarihi, durumu ve kullanım şekli, o ismin ileride boşa düşüp düşmeyeceği ya da sahibine teklif götürmenin mantıklı olup olmadığı hakkında çok şey söyler.

Alan adı sorgulama ile hangi bilgilere ulaşırsınız?

Bir domain hakkında toplanabilecek bilgiler farklı kaynaklardan gelir. Aşağıdaki tablo, hangi verinin nereden okunduğunu ve size ne anlattığını özetliyor.

Bilgi	Kaynak	Size ne söyler?
Kayıt (oluşturulma) tarihi	RDAP / WHOIS	Domainin yaşı ve kesintisiz kayıtlı kalıp kalmadığına dair ilk ipucu
Bitiş tarihi	RDAP / WHOIS	Yenileme zamanı ve olası düşme takvimi
Kayıt firması (registrar)	RDAP / WHOIS	Domainin hangi şirket üzerinden yönetildiği, transfer veya iletişim için kime başvurulacağı
Status kodları	RDAP / WHOIS	Kilitler, askıya alma ve silinme süreci
NS ve A kayıtları	DNS	Hangi DNS sağlayıcısının ve hangi sunucunun kullanıldığı
MX ve TXT kayıtları	DNS	E-posta kullanılıp kullanılmadığı, doğrulama kayıtları
Site durumu	HTTP isteği	Site açık mı, HTTPS var mı, park sayfası mı
Arşiv geçmişi	Wayback Machine	Domainin geçmişte nasıl bir site barındırdığı

Kayıt sahibinin adı ve iletişim bilgileri ise çoğu zaman bu listede yer almaz. Kişisel veri düzenlemeleri nedeniyle bu alanlar sorgu sonuçlarında genellikle gizlenir; bunun ne anlama geldiğini aşağıdaki sık sorulan sorular bölümünde kısaca açıklıyoruz.

Domain sorgulama adım adım nasıl yapılır?

Aşağıdaki sıra hem müsaitlik kontrolünü hem de kayıtlı bir domainin incelenmesini kapsar. Boş bir isim bulduğunuzda ilk iki adım yeterlidir; isim alınmışsa listenin sonuna kadar devam edin.

1. İsmi doğru yazın. Uzantıyla birlikte, "www" veya "https://" olmadan yazın: ornekmarka.com gibi. Türkçe karakter kullanıyorsanız bunun ayrı bir alan adı (IDN) olduğunu unutmayın; çiçek.com ile cicek.com birbirinden bağımsız iki kayıttır.
2. Müsaitliği kontrol edin. Bir kayıt firmasının arama kutusuna ismi girin. Sonuç "müsait" ise isim kaydedilebilir; "alınmış" ise bir sonraki adıma geçin.
3. Kayıt verisini okuyun. ICANN'in resmi kayıt verisi sorgu aracı gibi bir RDAP istemcisiyle oluşturulma tarihine, bitiş tarihine, kayıt firmasına ve status kodlarına bakın.
4. DNS kayıtlarını kontrol edin. NS kayıtları domainin hangi DNS sağlayıcısında yönetildiğini, A kaydı hangi IP adresine gittiğini, MX kaydı e-posta kullanılıp kullanılmadığını gösterir.
5. Siteyi ziyaret edin. Açılan sayfa gerçek bir site mi, "bu domain satılık" yazan bir park sayfası mı, yoksa hiç yanıt yok mu? Bu, sahibiyle anlaşma ihtimalinizi doğrudan etkiler.
6. Geçmişe bakın. Wayback Machine üzerinde domainin eski kopyalarını inceleyin. Spam, kumar ya da kopya içerik geçmişi olan bir isim, temiz görünse bile ileride sorun çıkarabilir.
7. Not alın ve karar verin. Bitiş tarihini takviminize ekleyin, alternatif uzantıları listeleyin ve gerekiyorsa sahibine ulaşma yollarını araştırın.

Müsaitlik sonucunu doğru okumak

"Müsait" yanıtı, ismin genel kayıt kuralları içinde herkese açık olduğunu gösterir. Yine de bazı isimler uzantıyı işleten kayıt otoritesi (registry) tarafından "premium" olarak işaretlenir ve standart ücretten farklı fiyatlandırılır; sepete eklemeden önce fiyatın normal olup olmadığına bakın.

"Alınmış" yanıtı ise kesin bir son değildir. Domain süresi dolmak üzere olabilir, satışta olabilir ya da yıllardır hiç kullanılmıyor olabilir. Bu ayrımı ancak kayıt verisine ve siteye bakarak yapabilirsiniz.

Kayıtlı bir domainde önce nereye bakmalı?

İlk bakılacak alan bitiş tarihidir. Tarih yakınsa ve status kodlarında silinme sürecine işaret eden bir ifade varsa, isim kısa süre içinde yeniden kayda açılabilir. Süresi dolan isimlerin hangi aşamalardan geçtiğini ve nasıl takip edildiğini expired domain rehberimizde ayrıntılı anlattık.

WHOIS mi, RDAP mı? Domain kontrol yöntemi nasıl değişti?

Uzun yıllar domain sorgulamanın standart yolu WHOIS protokolüydü. WHOIS düz metin döndürür; her kayıt firması çıktıyı biraz farklı biçimlendirir ve Latin alfabesi dışındaki karakterleri iyi desteklemez. Bu sorunları çözmek için internet standartlarını geliştiren IETF, 2015'te RDAP (Registration Data Access Protocol) adlı yeni protokolü yayımladı.

ICANN, 28 Ocak 2025 itibarıyla genel uzantılar (gTLD: .com, .net, .org ve yeni genel uzantılar) için RDAP'ı yetkili kaynak kabul etti ve kayıt firmalarıyla registry'lerin WHOIS hizmeti sunma zorunluluğunu kaldırdı. Pratikte hâlâ "WHOIS sorgulama" diye arama yapıyorsunuz, ancak karşınıza gelen veri artık büyük ölçüde RDAP'tan geliyor.

• WHOIS: Düz metin çıktı, firmaya göre değişen biçim, sınırlı karakter desteği.
• RDAP: Yapılandırılmış veri, standart alan adları, uluslararası karakter desteği, HTTPS üzerinden erişim.
• Ortak nokta: İkisi de aynı temel bilgiyi sunar: tarihler, kayıt firması, durum kodları ve ad sunucuları.

Bu değişiklik ICANN'e bağlı genel uzantıları kapsar. Ülke kodlu uzantılar (ccTLD) kendi kurallarını uygular; birçoğu RDAP sunsa da her ccTLD'de durum aynı değildir.

.tr uzantılı domain adresi sorgulama nasıl yapılır?

.com.tr, .net.tr, .org.tr gibi Türkiye uzantıları ICANN'in değil, TRABİS sisteminin sorumluluğundadır. Eylül 2022'den bu yana .tr alan adlarının tahsisi TRABİS üzerinden, yetkilendirilmiş kayıt kuruluşları aracılığıyla yapılır.

Bir .tr domainin kayıtlı olup olmadığını TRABİS alan adı sorgu sayfasından veya yetkili bir kayıt kuruluşunun arama kutusundan kontrol edebilirsiniz. .av.tr, .k12.tr ve .bel.tr gibi bazı alt uzantıların belgeyle tahsis edildiğini, .com.tr'nin ise TRABİS'e geçişten bu yana belge istenmeden ilk başvurana verildiğini aklınızda tutun. Uzantı seçiminde kararsızsanız .com.tr ile .com karşılaştırmamıza göz atabilirsiniz.

Sorgu sonucundaki status kodları ne anlatır?

RDAP ve WHOIS çıktısında görülen "status" satırları, EPP (Extensible Provisioning Protocol) durum kodlarıdır. Bu kodlar domainin hangi işlemlere açık ya da kapalı olduğunu gösterir. ICANN her kodun anlamını EPP durum kodları sayfasında açıklar; en sık karşılaşacaklarınız şunlardır:

• ok veya active: Üzerinde özel bir kısıt yok, domain normal şekilde çalışıyor.
• clientTransferProhibited: Kayıt firması tarafında transfer kilidi açık. Çoğu domainde güvenlik amacıyla varsayılan olarak bulunur; olumsuz bir işaret değildir.
• clientHold veya serverHold: Domain DNS'te çözümlenmiyor. Ödeme sorunu, uyuşmazlık veya kötüye kullanım gibi nedenlerle askıya alınmış olabilir.
• autoRenewPeriod: Domain bitiş tarihini geçmiş ve otomatik yenileme dönemine girmiş; sahibi hâlâ yenileyebilir.
• redemptionPeriod: Domain silinmiş ama geri alma döneminde. ICANN kurallarına göre genel uzantıların büyük bölümünde bu süre 30 gündür ve bu sırada yalnızca eski sahip, kayıt firması üzerinden geri alma talep edebilir.
• pendingDelete: Domain kısa süre içinde kayıttan tamamen silinecek ve yeniden kayda açılacak.

Birden fazla kodun aynı anda görünmesi normaldir. Örneğin transfer kilidi ile silme kilidinin birlikte bulunması, yalnızca domainin korumaya alındığını gösterir.

DomainProwl ile toplu domain sorgulama

Tek bir isim için yukarıdaki adımları elle yapmak zor değildir. Ancak on ya da yirmi aday arasında seçim yapıyorsanız her birini ayrı araçlarda kontrol etmek saatler alır. DomainProwl bu kontrolleri tek ekranda birleştirir ve her domain için şunları gösterir:

• RDAP/WHOIS verisi: oluşturulma ve bitiş tarihi, yaş, kayıt firması, status kodları
• DNS: A, MX, NS ve TXT kayıtları
• Site durumu: açık mı, HTTPS kullanıyor mu, park sayfası mı
• VirusTotal güvenlik taraması ve Google PageSpeed performans/SEO skoru
• Wayback Machine arşiv geçmişi: ilk görülme tarihi ve arşivlenmiş ay sayısı
• Tahmini DA/PA otorite skoru ve faktör dökümüyle birlikte 0-100 arası değer skoru

Kayıt olmadan günde 20 ücretsiz analiz yapabilir, tek seferde 20 domaine kadar toplu sorgu çalıştırabilir, listenizi CSV olarak yükleyip sonuçları CSV olarak indirebilirsiniz. Araç domain satmaz ve kayıt işlemi yapmaz; müsait bir isim bulduğunuzda kaydı tercih ettiğiniz firmada yapmanız gerekir. Aday listeniz hazırsa domainlerinizi DomainProwl'da ücretsiz sorgulayın. Çok sayıda domaini düzenli olarak kontrol etme yöntemleri için toplu domain analizi yazımız da işinize yarayabilir.

Domain sorgularken sık yapılan hatalar

• Yalnızca tek uzantıya bakmak: Aradığınız isim .com'da alınmış olabilir ama .net, .com.tr veya sektörünüze uygun başka bir uzantıda boş olabilir. Aynı ismin farklı uzantılardaki durumunu birlikte değerlendirin.
• "Alınmış" yanıtında durmak: Kayıtlı ama kullanılmayan, park sayfasında bekleyen veya bitiş tarihi yaklaşan bir isim için hâlâ seçenekleriniz vardır.
• Bitiş tarihini yanlış yorumlamak: Tarih geçti diye domainin hemen boşa düşeceğini düşünmeyin. Genel uzantılarda önce yenileme ve geri alma dönemleri işler; isim haftalar sonra serbest kalabilir ya da sahibi tarafından son anda yenilenebilir.
• Marka haklarını kontrol etmemek: Bir ismin müsait olması, kimsenin hak iddia edemeyeceği anlamına gelmez. Tescilli bir markayı içeren alan adları uyuşmazlık süreçlerine konu olabilir; Türkiye'de Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtlarını kontrol etmek iyi bir başlangıçtır.
• Sorguyu değerlendirme sanmak: Sorgu size ham veriyi verir; bir domainin yatırım veya proje için uygun olup olmadığını anlamak için hangi metriklere bakılması gerektiğini domain analizi rehberimizde anlattık.

Sık sorulan sorular

Domain sorgulama ücretli mi?

Hayır, temel sorgular ücretsizdir. Kayıt firmalarının arama kutuları müsaitlik kontrolü için para almaz, ICANN'in kayıt verisi sorgu aracı ve TRABİS'in sorgu sayfası da ücretsiz kullanılır. Ücret ancak çok sayıda domaini düzenli ve toplu analiz etmek istediğinizde gündeme gelir; birçok araç belli bir günlük limite kadar ücretsiz hizmet verir, daha fazlası için kredi veya abonelik ister.

Bir domainin kime ait olduğunu sorgulayarak öğrenebilir miyim?

Çoğu zaman doğrudan öğrenemezsiniz. Kişisel verilerin korunmasına yönelik düzenlemeler nedeniyle genel uzantılarda kayıt sahibinin adı, adresi ve telefonu sorgu sonuçlarında genellikle gizlenir. Bazı kayıtlarda kurum adı ya da ülke görünebilir. Sahibine ulaşmak istiyorsanız kayıt firmasının iletişim formu veya kayıtta yer alan anonim e-posta adresi en yaygın yoldur.

Sorguladığım domaini başkası kapabilir mi?

Bir isim müsait olduğu sürece onu ilk kaydeden alır; sorgulamanız size bir öncelik hakkı tanımaz. Resmi kaynaklarda ve tanınmış kayıt firmalarında yapılan sorgular kayıt işlemi başlatmaz. Yine de önemli bir isim bulduğunuzda kararı uzun süre ertelemeyin ve sorgularınızı güvendiğiniz sitelerde yapın.

Alınmış bir domain ne zaman boşa düşer?

Kesin bir tarih söylemek mümkün değildir, çünkü sahibi domaini her an yenileyebilir. Genel uzantılarda bitiş tarihinden sonra önce yenileme dönemi, ardından çoğu uzantıda 30 günlük geri alma dönemi ve kısa bir silinme bekleme süresi gelir. Bu takvim uzantıya ve kayıt firmasına göre değişir. Status kodlarını takip etmek, ismin hangi aşamada olduğunu anlamanın en güvenilir yoludur.

WHOIS sonucunda neden "REDACTED" yazıyor?

Bu ifade, ilgili alanın gizlilik kuralları gereği kamuya kapatıldığını gösterir. Avrupa'daki GDPR ile başlayan süreçte kayıt firmaları kişisel bilgileri yayımlamayı büyük ölçüde bıraktı; ICANN'in kayıt verisi politikası da hangi alanların gizlenebileceğini tanımlar. Veri kayıt firmasında saklanmaya devam eder, yalnızca herkese açık sorgu sonuçlarında gösterilmez.